.
×

Gazeta amerikane shkruan se çka e pret Kosovën pas zgjedhjeve



Kosova zgjedh kundërshtimin mbi përparimin. Fitorja e zgjedhjeve të një partie nacionaliste, antikrijuese në Kosovë do ta bëjë më të vështirë arritjen e një marrëveshje me Serbinë.

Fitorja e papritur e një partie të majtë në Kosovë të Dielën është një lajm i keq për perspektivën e një marrëveshje midis Kosovës dhe Serbisë që do të hapte një shteg për të dy vendet në Bashkimin Evropian. Nëse drejtuesi fitues i partisë Vetëvendosje (VV), Albin Kurti, bëhet kryeministër, do të jetë e vështirë për të që të krijojë raporte me Presidentin serb Aleksandar Vucic – dhe të formojë një front të bashkuar kosovar në negociata.

Zgjedhjet e parakohshme u nisën nga dorëheqja e korrikut të kryeministrit Ramush Haradinaj, një ish komandant fushor gjatë luftërave jugosllave, i cili u tërhoq pasi u thirr për t’u marrë në pyetje nga prokurori i krimeve të luftës në Hagë. Vetëvendosje (shqip për “vetëvendosje”) fitoi rreth 26% të votave, dhe një parti tjetër opozitare, Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK), fitoi afër 25%. Kjo ishte zgjedhja e parë që nga pavarësia e Kosovës nga Serbia në vitin 2008 që nuk i dha mbështetje pluralizmit Partisë Demokratike të Kosovës (PDK), e cila mori vetëm 21%, kryesisht për shkak të rekordit të dobët të partisë në luftën kundër korrupsionit.

VV dhe LDK diskutuan për formimin e një koalicioni para zgjedhjeve, por bisedimet dështuan; VV ka një axhendë të fortë të majtë, ndërsa LDK është një forcë politike e qendrës së djathtë. Kurtit i duhet ende një marrëveshje me LDK për të qeverisur. Nëse negociatat shkojnë mirë, Kosova do të marrë një udhëheqës i cili nuk ka luftuar në luftërat e Jugosllavisë – por që ka një histori mjaft të mirë me autoritetet serbe. Kjo histori vështirë se do ta inkurajojë Serbinë të heqë dorë nga përpjekjet e saj për të mohuar njohjen ndërkombëtare të Kosovës dhe anëtarësimin e Kombeve të Bashkuara.

Në vitin 1999, Kurti, një student aktivist, u arrestua nga qeveria e Presidentit Jugosllav Slobodan Milosevic dhe u dënua me 15 vjet burg. Ai u la i lirë dy vjet më vonë, me Millosheviqin tashmë të shkuar, dhe vazhdoi të drejtonte një lëvizje majtiste-nacionaliste në Kosovë, duke bërë thirrje që ndarja, kryesisht rajoni shqiptar të bëhej pjesë e Shqipërisë.

I pyetur nga një intervistues nga e përditshmja austriake Der Standard ditë para zgjedhjeve nëse ai do të ishte takuar ndonjëherë me Vuçiç, Kurti u përgjigj:

Kur ishte këtu në 1998, ai ishte ministri i informacionit i Millosheviçit dhe unë po protestoja kundër Millosheviçit. Si mund ta takoja? Kishte barriera policie.

Intervista Standard jep një tregues të mirë të synimeve të Kurtit nëse ai të bëhet kryeministër. Ai premton të heqë tarifat doganore 100% për mallrat serbe, të vendosura nga Haradinaj vitin e kaluar, por ai propozon zëvendësimin e tyre me një “parim të reciprocitetit”, duke kërkuar që Serbia të njohë targat dhe ID të Kosovës, të cilat e përshkruajnë Kosovën si një vend të pavarur. Serbia nuk ka gjasa të pajtohet me këtë duke marrë parasysh luftën e saj të qëndrueshme kundër njohjes ndërkombëtare të Kosovës.

Kurti gjithashtu synon të kërkojë dëmshpërblim nga Serbia për dëmet e kohës së luftës dhe një hetim për personat e zhdukur, i cili do të përfshinte hapjen e varreve masive. Ai është i vdekur kundër çdo lloj shkëmbimi territoresh me Serbinë, gjë që do t’i jepte këtyre të fundit kontroll mbi zonat me popullsi serbe të vendit me shumicë shqiptare. VV ka luftuar madje edhe ndryshimet më të vogla të kufirit: Anëtarët e saj hodhën bombola me gaz lotsjellës në parlament për të prishur marrëveshjen e demarkacionit të kufirit të Kosovës me Malin e Zi.

Kurti thotë se ai synon të hapë një dialog me serbët e Kosovës dhe shpreson të jetë një udhëheqës më i mirë për ta se sa Vucic mund të ishte ndonjëherë – edhe pse një parti pro-Beogradit të cilën Kurti e ka kritikuar ashpër në të kaluarën ka fituar më shumë se 90% të votoni në enklavat serbe të Kosovës. Dhe Kurti nuk do ta pranojë marrëveshjen e paqes midis Greqisë dhe Maqedonisë së Veriut si një shembull për Kosovën dhe Serbinë. Edhe pse kushtetuta e Kosovës përjashton bashkimin e vendit me ndonjë komb tjetër, Kurti ende shpreson që ëndrra e tij shqiptare të mund të bëhet një ditë, dhe partia e tij ende nuk do ta përdorë flamurin e kaltër aktual të Kosovës, duke preferuar atë shqiptare.

Të gjitha këto sugjerojnë që konfrontimi i Kosovës me Serbinë nuk ka të ngjarë të zbritet nën një qeveri Kurti. Për më tepër, nëse BE përpiqet të bëjë presion për një zgjidhje, do të merret me një qeveri të qëndrueshme të Vuçiqit nga pala serbe dhe një qeveri shumë më të brishtë në Kosovë, me një opozitë të fortë të përgatitur për të shkatërruar çdo kompromis. Për më tepër, VV, një forcë antikrijuese, nacionaliste, është një partner negociues i papërshtatshëm për Evropianët.

Edhe pse zgjedhjet e Kosovës ishin konkurruese dhe, sipas të gjitha indikacioneve, të drejta, Kosova është një vend që nuk mund të përballojë llojin e fractu politik, ka shkruar gazeta amerikane  Bloomberg.com